De context waarin Myanmar Diaries is gemaakt wordt gepresenteerd door de producent Corinne van Egeraat. Na de film blijft Corinne in de zaal om vragen over de film en de militaire staatsgreep van februari 2021 te beantwoorden. Vandaag de dag wordt het land nog steeds in gijzeling gehouden met een dodental van duizenden mensen.

Sinds 1962 werd Myanmar geregeerd door een wreed leger in een van de meest afgesloten dictaturen ter wereld. Maar in 2012 begon het leger zijn greep op het land te versoepelen en volgde een periode van politieke en burgerlijke vrijheid, waarin ook plaats leek te zijn voor democratie. Maar toen de uitslag van de verkiezingen in februari 2021 niet gunstig uitpakte voor het leger, pleegden zij een staatsgreep. Onafhankelijke media en het internet werden afgesloten, met vreedzame protesten als gevolg.

Het leger reageert nog steeds met brute repressie op de protesten en de wreedheid is geëscaleerd tot barbaarse praktijken. Dorpelingen worden levend verbrand, demonstranten overreden door militaire trucks, journalisten worden omgelegd en honderdduizenden mensen zijn op de vlucht. Een groot deel van de bevolking neemt momenteel het heft in eigen handen en mobiliseert zich in een gewapende opstand tegen de junta.

Over de film

Een groep jonge Birmese filmmakers heeft Myanmar Diaries gemaakt als daad van creatief verzet. Uit veiligheidsoverwegingen blijft het Myanmar Film Collective anoniem.

Myanmar Diaries is opgebouwd uit korte films van tien jonge Birmese filmmakers die de brutaliteit van de junta en het moedige burgerverzet vastleggen. Te zien zijn de ontwikkelingen vanaf de militaire staatsgreep. De film beweegt organisch heen en weer tussen documentaire en fictie en vormt zo een naadloos geheel waarin de filmmakers creatieve manieren vinden om hun hoofdrolspelers anoniem te houden. De uitdaging om emotioneel meeslepende verhalen te vertellen zonder ooit een gezicht te laten zien, is op een treffende manier aangepakt.

Over de spreker

Corinne van Egeraat is creatief producent en samen met haar partner Petr Lom hebben ze het Amsterdamse productiebedrijf ZINDOC opgericht. Beiden woonden in Myanmar van 2013-2017, waar ze film en documentaire fotografie hebben onderwezen. ZINDOC heeft twee andere films uit Myanmar geproduceerd: Sad Film, een anonieme korte film over leven in angst en de onmogelijkheid om films te maken in Myanmar en Letter to San Zaw Htway, een collectieve film over de inspirerende Birmese kunstenaar en zijn verzet tegen de dictatuur.

The awarded Belarus documentary film When Flowers are not Silent is an emotional testimony of the state’s violent repression against peaceful protests. Director Andrei Kutsila captures the daily lives of brave citizens who try to continue living and carry on despite being traumatised. Looking at their lives, we can see the pain and hope, feel the fear and determination of these people. At the Warsaw filmfestival, the film won the prize for best documentary.

‘When Flowers Are Not Silent’ will be introduced by Tasha Arlova. After the film she will enter into conversation with director Andrei Kutsila, who will join us via Zoom.

This screening and talk are part of So Far, Yet So Close: A day-long program of talks, film, and art about the war in Ukraine, activism and the fight against authoritarianism from a Belarusian perspective.

Invisible Demons geeft een indrukwekkend beeld van de gevolgen van klimaatverandering, die niet alleen in de toekomst liggen, maar ons heden ook bepalen. Filmmaker Rahul Jain (Machines, 2016) laat zien hoe een uitdijende megasteden en haar inwoners lijden onder zware luchtvervuiling, smog en vervuild drinkwater.

Invisible Demons geeft zo een realistisch en aangrijpend beeld van de huidige klimaatproblematiek en laat zien dat toegang tot basisbehoeftes als schone lucht en drinkwater steeds minder vanzelfsprekend wordt.

Myanmar Diaries is opgebouwd uit korte films van tien jonge, anonieme Birmese filmmakers en burgerjournalistieke beelden die de brutaliteit van de junta en het moedige verzet vastleggen. De film laat de ontwikkeling zien in het afgelopen jaar vanaf de militaire staatsgreep op 1 februari 2021. Na landelijke protesten en burgerlijke ongehoorzaamheid en gewelddadige repressie waarbij duizenden vreedzame demonstranten werden opgesloten is er nu een groeiend gewapend verzet tegen de junta.

Organisch beweegt de film heen en weer tussen documentaire en fictie en vormt zo een naadloos geheel waarin de filmmakers creatieve manieren vinden om hun hoofdrolspelers anoniem te houden. Myanmar Diaries is een uiterst urgente film in een tijd waarin Myanmar wereldwijd bijna uit het nieuws is verdwenen.

De uitzonderlijke geschiedenis van de Joodse Helena Citron uit Slowakije die in 1942 tot de eerste groep vrouwen behoorde die in concentratiekamp Auschwitz belandde en de Oostenrijkse SS-officier Franz Wunsch die smoorverliefd op haar werd. Hij beschermde haar en later ook haar zus Roza waar mogelijk, maar hij had als SS-er ook een andere kant. In 1972, dertig jaar na de oorlog, wordt Helena Citron – inmiddels woonachtig in Israël – opgeroepen om samen met andere overlevenden te getuigen bij het proces tegen Wunsch in Oostenrijk. Een bijna onmogelijke opgave. Aan de hand van gesprekken met inmiddels hoogbejaarde Auschwitz-overlevenden, eerder opgenomen interviews met Helena Citron, haar zus Roza en ook met Wunsch, wordt het verbijsterende verhaal verteld. De Israelische filmmaakster Maya Sarfaty won de Student Academy Award voor Best Foreign Documentary met The Most Beautiful Woman in 2016. De korte film over de liefdesgeschiedenis tussen Helena Citron en Franz Wunsch diende als basis voor Love It Was Not.

In deze imposante documentaire nemen grootheden uit de film- en muziekwereld, maar ook de maestro zelf, ons mee door zijn bewogen leven. Hoe hij als jongetje trompet moest leren spelen in de voetsporen van zijn vader. Zijn eerste succes als voormalig schoolvriend Sergio Leone hem in 1964 vraagt muziek te schrijven voor A Fistful of Dollars. Het begin van een carrière die onvergetelijke scores opleverde voor films als The Good The Bad and The Ugly, Once upon a Time in the West, The Untouchables van Brian De Palma en Cinema Paradiso van Giuseppe Tornatore.

Tornatore, voor wie Ennio ook alle muziek verzorgde, reisde voor deze documentaire vijf jaar over de hele wereld en sprak met onder meer Wong Kar Wai, Bernardo Bertolucci, Quentin Tarantino, Clint Eastwood en Bruce Springsteen. Tegelijk krijgen we een inkijkje in het leven van Ennio, die zich lang schaamde dat hij muziek schreef voor films. In 2007 kreeg hij pas erkenning met een ere-Oscar “voor zijn grandioze en veelzijdige bijdragen aan de kunst van de filmmuziek.” ‘Ennio Morricone overleed in 2020 en liet meer dan 500 composities na voor film en TV, meer dan 100 klassieke werken en verkocht meer dan 70 miljoen platen tijdens zijn 70-jarige carrière.

“You want to make the news?” a protest leader calls out halfway through Maidan. The answer from the crowd on and around Kiev’s Independence Square is affirmative. And they certainly have. The protests against corrupt president Viktor Yanukovych were televised daily starting in November 2013. Since then, Ukraine has continued to dominate the news with a completely out-of-control conflict in which half the world is now involved. Maidan records the very first stirrings of this conflict. Filmmaker Sergei Loznitsa, who is originally from Ukraine, shows a people awakening, saying “no” to Putin’s lapdog and “yes” to the European Union. At first the atmosphere is peaceful – there’s a lot of singing, praying and speechmaking. But when the riot police intervene with tear gas and clubs, things get nasty and the square is transformed into a battlefield. The camera is among the masses but always maintains a distance, while the director remains entirely impartial. In classic fiction film style, Loznitsa calmly captures the developments over three months. He avoids sensational images and chooses not to show the worst horrors, instead concentrating on the sense of solidarity, the passion, the perseverance and the hope of the demonstrators. By the end of the film, over a hundred of them are no more.

In the Eastern Ukrainian city of Krasnohorivka, the war between the separatists and the army reverberates in the street where Anna and her four children live. Amid the chaos and bombings, however, ordinary life goes on. While soldiers patrol outside, the camera focuses on cozy family life indoors, with music and film forming an integral part.

When eldest daughter Myroslava is admitted to film school, it seems inevitable that her first film will be a family production, with her taking up the role of director of photography and her mother volunteering to direct. Together, the family forms the cast of a short film inspired by their own life during wartime.

The production process, from scriptwriting to premiere, shows how each family member transforms their experience of war into film. Iryna Tsilyk, winner of the director’s award at Sundance, not only documents the life of this family but also shows how art can act as a survival strategy.

In 2007 schreef de destijds 13-jarige Naoki Higashida uit Japan de bestseller The Reason I Jump waarmee hij een inkijkje gaf in zijn belevingswereld als niet-sprekend kind met autisme. Met de gelijknamige documentaire gebruikt de bekroonde filmmaker Jerry Rothwell de kracht van cinema om deze intense zintuiglijke werelden te verbeelden. Het leverde intieme portretten op van vijf opmerkelijke niet-sprekende autistische jongeren uit diverse werelddelen. Jonge mensen die de werkelijkheid op uiteen lopende manieren ervaren en geleerd hebben om zich toch te kunnen uiten, met hulp van vrienden en familie. De rake scènes maken indruk, openen de ogen en vallen vaak samen met de woorden van Naoki’s boek.

In een maalstroom van gedachten, gevoelens, impulsen en herinneringen beseft hij geleidelijk steeds meer wat zijn autisme voor hem betekent, hoe zijn perceptie verschilt van die van anderen en waarom hij doet zoals hij doet. Bijna als een routekaart in zijn brein. “To me autism is normal. I can’t be sure what your normal is even like.” Ieder mens – met of zonder autisme – voelt de behoefte tot communicatie en niet kunnen praten betekent niet dat er niets te zeggen valt. Met deze glorieuze film spreekt Rothwell boekdelen.

The Reason I Jump van de bekroonde regisseur Jerry Rothwell (The School in the Cloud, Heavy Load en Deep Water) won o.a. de Audience Award in de categorie World Cinema Documentary op Sundance 2020, werd genomineerd voor drie BAFTA’s en ontving twee nominaties voor een IDA Documentary Award (best feature, best director). De bekende Britse schrijver – met maar liefst 2 genomineerde boeken voor de Man Booker Prize – David Mitchell (Droom Nummer 9/ Number9dream en Cloud Atlas/Wolkenatlas) vertaalde samen met zijn vrouw Keiko Yoshida het boek van Naoki Higashida naar het Engels en schreef ook de inleiding. Hij heeft zelf een zoon met autisme en licht in deze documentaire een aantal aspecten toe. Het boek Waarom Ik Soms Op En Neer Spring werd in 2018 in Nederland uitgegeven bij Meulenhoff.

In 2005 trekt een olieverfpaneel met een afbeelding van Christus de aandacht van twee kunsthandelaren. Achter de slordige restauratie menen ze de hand van een meester te zien. Voor 1.157 dollar kopen ze het werk op. Binnen twaalf jaar is het 450 miljoen dollar waard. Het duurste schilderij ooit verkocht.

The Lost Leonardo van de Deense filmmaker Andreas Koefoed vertelt het onwaarschijnlijke verhaal achter de Salvator Mundi, een lang verloren gewaand schilderij dat naar verluidt het werk was van Leonardo da Vinci. Vanaf het moment dat het wordt gekocht in een obscuur veilinghuis in New Orleans wordt het lot van de Salvator Mundi bepaald door politiek, hebzucht en macht. Het is een ongelofelijk verhaal dat zich ontwikkelt zich als een spannende detective. Naarmate de prijs stijgt, rijst ook de vraag naar de authenticiteit van het kunstwerk. Is het restaurateur Dianne Modestini bijzonder goed gelukt om de stijl van Da Vinci na te bootsen? Kunstcritici zijn sceptisch maar de belangen zijn groot. In ieder geval wordt het schilderij – nog voordat de geraadpleegde kunstkenners het eens zijn – in 2012 op de Leonardo-tentoonstelling in de National Gallery in Londen als een echte Da Vinci gepresenteerd. Duizelingwekkende bedragen worden geboden en het schilderij wisselt van eigenaar tot niemand meer weet waar het zich bevindt.

The Lost Leonardo is een fascinerend verhaal over duurste schilderij ooit verkocht. Een onthullende en spannende film over de wereld van de kunsthandel en de verborgen belangen van machtige kunstinstellingen, politici en de rijksten der aarde.