Filosoof Herbert Marcuse schreef in 1964 het boek De eendimensionale mens, waarmee hij een grote inspiratiebron was voor de studentenprotesten. Zijn conclusie: massamedia, reclame en management-denken scheppen een individu dat in de ban is van ‘valse verlangens’. Het kritisch bewustzijn wordt lamgelegd als niemand nog droomt van een nieuwe wereld, maar enkel van een nieuwe televisie. De enige oplossing is volgens Marcuse De Grote Weigering: de kapitalistische samenleving radicaal de rug toekeren.
Bijna zestig jaar later kijken we tijdens Paradigma met frisse ogen naar De eendimensionale mens. Tegenwoordig zijn de technieken voor sociale controle door het kapitalistisch systeem nog geraffineerder dan in de jaren zestig. Heeft de technologische consumptiemaatschappij ons langzaam in slaap gesust? Hoe ziet een ‘grote weigering’ er anno 2023 uit?
Herbert Marcuse (1898-1979) werd geboren in een Joods gezin in Berlijn en behoorde met onder meer Walter Benjamin en Theodor Adorno tot de Frankfurter Schule. Hij vluchtte in 1933 uit Duitsland naar de Verenigde Staten.
Paradigma
In de Paradigmareeks selecteren De Groene Amsterdammer en Uitgeverij Athenaeum invloedrijke non-fictie uit de vorige eeuw waar we nu op moeten teruggrijpen. De thema’s die deze schrijvers belichten zijn actueler dan ooit, maar de boeken zijn vaak vergeten of onverkrijgbaar. Daarom geven ze deze boeken opnieuw uit en voorzien ze van een voorwoord van een hedendaagse denker. Eerdere avonden gingen over boeken van Rachel Carson, Edward Saïd, Friedrich Hayek, Michael Young en Elias Canetti.
Sprekers
Herbert Marcuse, one of the main representatives of the Frankfurt School, a panel discussion ‘Meinung gegen Meinung’ in Duesseldorf., 31.08.1976.
Elke donderdag versturen we een nieuwsbrief. Ben je geabonneerd op onze nieuwsbrief, maar je ontvangt niets? Dan zit deze waarschijnlijk in je spam.
Bekijk ook onze andere programmering
Lovend waren het publiek en literatuurcritici over Bea Vianen na haar debuutroman Sarnami, hai in 1969. Ook nu, meer dan vijftig jaar later, is men nog steeds onder de indruk van haar boeken. Sarnami, Hai is in 2021 herzien en opnieuw uitgeven. De Volkskrant kopte hierover enthousiast ‘de heruitgave van Sarnami, hai is een voltreffer’
De ontrouw van Prins Charles, de dood van Prinses Diana – de perikelen rondom de Britse koninklijke familie vulden altijd al de voorpagina’s en de (show)nieuwsbulletins. Maar sinds de dood van koningin Elizabeth II kan helemaal niemand meer pretenderen dat het Britse koningshuis een baken van stabiliteit en saamhorigheid is. Eerder moesten we het van
Sasha, a colonel in the Ukrainian army who died due to a heart failure, sees his widow Katia and his stepdaughter Oksana prepare his funeral feast. A year later, the country will be engulfed in the events that can make the dead rise. Sasha is ready to be resurrected, but his family is not. They
