Op een afgezonderde idyllische boerderij in de bossen van Noorwegen leven de Paynes wild, vrij en zelfvoorzienend. Maria en Nik geven hun kinderen Ulv, Falk, Freja en Ronja thuisonderwijs en streven ernaar om met een hecht gezin in harmonie met de natuur te leven. Een tragische gebeurtenis maakt echter een abrupt einde aan hun idyllische wereld en forceert het gezin op een nieuw pad richting de moderne maatschappij.

A New Kind of Wilderness, die op het prestigieuze Sundance Film Festival werd uitgeroepen tot beste documentaire, is een intiem en warm portret over liefde en opgroeien. Het verhaal van de Paynes, hun overwinningen en worstelingen, nodigen uit te reflecteren op onze eigen levenskeuzen, onze verantwoordelijkheid tegenover de aarde, onze kinderen en hoe verder te leven na groot verlies.

Na de film gaan we in gesprek met Michelle, die besloten heeft de stad voorgoed te verlaten, en Gydo, die nog steeds in de Randstad woont, maar in zijn werk en vrije tijd probeert de natuur en de stad in balans te houden.

Michelle Schrier ruilde 8 maanden geleden, de drukte van Amsterdam in voor de rust van het platteland. Samen met haar gezin – partner, twee dochters en een hond – verhuisde ze naar een boerderij waar drie generaties samenleven. Hier creëert ze een eigen wereld, waar haar kinderen vrij kunnen opgroeien, verbonden zijn met de natuur en helpen met de dagelijkse klusjes op de boerderij.

Gydo van der Wal is vader van twee dochters en full-time wildplukgids. Met zijn bedrijf ‘BUIT – eetbare natuur’ brengt hij mensen weer echt in contact met hun natuurlijke omgeving. Hij is ervan overtuigd dat als je anders leert kijken naar de natuur je er ook beter voor gaat zorgen.

Aceh is the second film in the series entitled History, Memory, Commemoration, a project that explores how to commemorate a shared colonial history together.

After the independence of Indonesia, president Sukarno ordered most colonial statues to be demolished and streets to be renamed. Looking forward, the past had to be quickly forgotten. While Sukarno tried to quickly wipe out the history, in the Netherlands colonial memorials were preserved and became source of controversy. What does the presence or absence of these monuments mean? How do people commemorate in the absence of memorials or in the presence of controversial statues?

Aceh is the second film in the series entitled History, Memory, Commemoration, following after the release of Java. The project, realized in association with De Balie and created by artists Mirwan Andan, Iswanto Hartono, and Hans van Houwelingen will result in seven films, each recorded on specific locations in Indonesia and the Netherlands, that relate to the colonial history. This film was recorded in Aceh and portrays how history is remembered and commemorated within the specific Aceh culture. It shows the influences of historiography, politics, religion, generation, education and fashion on the way history is passed on to new generations.

More about History, Memory, Commemoration
The film series dispenses with a one-sided view and shows the wide variety of meanings of one shared colonial history. The leading motif is the Van Heutsz monument renamed the Indië-Nederland monument in Amsterdam and the Van Heutsz monument in Jakarta, demolished in 1953. This film series is not only a journey through time, but also an invitation to recognise and reconsider the diversity of our shared history.

Tijdens deze editie van Plein Publiek gaat programmamaker Rosalie Dielesen in gesprek met schrijver, fotograaf en journalist Stijn de Vries over zijn debuutroman Als de zon valt.

Als de zon valt is een rauw en intiem verhaal over verbergen wie je bent, omgaan met verkropte trauma’s en het verloochenen wat je het meest lief is. Een ode aan de grootse (en geheime) liefde tussen twee jongens, die Stijn zelf nooit heeft gekend. Hoe is het om je debuutroman te schrijven over je eigen ervaringen en de ervaringen die je misschien wel had willen hebben?

Over Stijn de Vries
Stijn de Vries (Almelo, 1998) is fotograaf, presentator, journalist en schrijver. In 2021 rondde hij de BNNVARA Academy af. Voor Spuiten en slikken maakte hij de series Jong Geleerd, Nooit Gedaan (2021) en Mooi, Man (2022). Met Duncan Tromp maakt hij de podcast Relnichten, hij interviewt voor Jongstof en schrijft voor Vogue, LINDA. en LINDA.meiden.

Timothy van Poucke  behoort als balletdanser tot de absolute wereldtop. Hij is op dit moment de enige Nederlandse eerste solist bij het Nationale Ballet en staat daarmee in het rijtje van Han Ebbelaar, Igone de Jongh en Marijn Rademaker. Hij wordt geloofd om zijn enorme charisma en zijn indrukwekkende toneelpersoonlijkheid, en zegt zelf dat het hem bij het dansen te doen is om de interactie met alles en iedereen om hem heen. 

Programmamaker Veronica Baas gaat met Timothy van Poucke in gesprek over zijn lichamelijke en artistieke voorbereiding. Hoe betreedt hij het podium? En hoe breng je die zo gewenste interactie tot stand, met je danspartners en met het publiek? 

Over Timothy van Poucke 
Timothy van Poucke (Woerden, 1997) komt uit een bijzonder muzikale familie en doorliep de Nationale Balletacademie. Hij is sinds 2023 eerste solist bij het Nationale Ballet, waar hij in 2016 begon bij The Junior Company. Hij doorliep daar alle rangen en won de Aanmoedingsprijs Dansersfonds ’79 en de Alexandra Radius Prijs. Hij danste de hoofdrol in Het Zwanenmeer en Giselle, Raymonda en in Hans van Manens 5 Tango’s.

Wat betekent het als je als kind een ouder verliest? Ben je als kind wel in staat om te rouwen? En in wat voor vormen komt dit verlies in je volwassen leven terug?

Aan de hand van de roman Zonder slaap ben ik het noodlot voor van debutant Mirthe Frese, gaan we met schrijver Aaf Brandt Corstius, de Vlaamse rouwexpert Uus Knops en theoloog Rikko Voorberg in gesprek over de impact en verbeeldingskracht van rouw. Hoe vind je een (beeld)taal voor verlies, in een samenleving waar weinig woorden lijken te zijn voor verlies en rouw?

Over Zonder slaap ben ik het noodlot voor

Vannacht blijf ik op, doorwaak ik de uren, totdat de zon opkomt en Sam precies 9 jaar en 178 dagen oud is. Zodat ik zeker weet dat hij een kind met een moeder is, een moeder die nog leeft.

Uit Zonder slaap ben ik het noodlot voor

Terwijl haar gezin slaapt, houdt een moeder zich wakker, uit angst voor een herhaling van het lot. Wat aanvankelijk niet meer is dan het doorwaken van de nacht, verandert in een dwaling door nachtelijk Amsterdam. Een ondergrondse tattooshop, een gesloten jazz café en een eenzame steen in het Namenmonument brengen haar uiteindelijk bij de plek die ze zo lang heeft ontlopen.

Hoe kun je erop vertrouwen dat het verleden zich niet in jou herhaalt en hoeveel zeggenschap heb je in het leven om je eigen keuzes te maken?

Tijdens deze avond gaan we met activisten, grass-roots organisaties en journalisten in gesprek over het fenomeen ‘epistemicide.’ Welke geschiedenissen mogen worden verteld en welke worden buitengesloten?

Het slavernijverleden en de koloniale geschiedenis van Nederland zijn in de afgelopen jaren uitgegroeid tot belangrijke thema’s in de media en culturele wereld: In tentoonstellingen, tv programma’s en historische artikelen worden verhalen verteld die lang verzwegen zijn. Maar dat betekent niet dat ieders stem nu even vaak en even goed gehoord wordt. Activisten, grass-roots organisaties en historici die een cruciale rol hebben gespeeld in het op de kaart zetten van deze geschiedenis, worden nog vaak buitengesloten. Deze fysieke en inhoudelijke uitsluiting gaat bovendien gepaard met het toe-eigenen van zwarte kennis door witte onderzoekers en journalisten, signaleert historica Patricia D. Gomes. Zij stelt ook dat het uitsluiten van bepaalde stemmen ingaat tegen de vrijheid van meningsuiting en dat dit een bedreiging is voor onze democratie.

Tijdens deze avond gaan we met activisten, grass-roots organisaties, journalisten en vertegenwoordigers van verschillende instellingen in gesprek over dit fenomeen dat in de sociale wetenschappen in de Verenigde Staten epistemicide wordt genoemd. Het wordt gedefinieerd als het ‘negeren, weren, diskwalificeren van bepaalde kennis, kennissystemen en kennisdragers.‘ Welke historici en kennis en kennissystemen worden erkend en welke niet? Welke geschiedenissen mogen worden verteld en welke worden buitengesloten. En wat kunnen we hiertegen doen? Wat moet er veranderen om iedereen gelijke toegang te geven tot het media- en geschiedenisbedrijf?

Wie schrijft onze koloniale geschiedenis?

Dit programma is het laatste deel van de drieluik Wie schrijft onze koloniale geschiedenis? naar een idee van historica Patricia D. Gomes. Programma’s waarin we activisten, grass-roots organisaties, cultuur- en onderwijsinstellingen met elkaar in gesprek brengen over de vraag: wie bepaalt en vertelt de verhalen over de Nederlandse slavernijgeschiedenis en ons koloniaal verleden? Hoe werken we toen naar een inclusief slavernijgeschiedenisbedrijf? Eerdere afleveringen vonden plaats in 2019 en 2022.

Dit programma is mede mogelijk gemaakt door:

In Sacha Bronwassers nieuwe boek De Lotgevallen vormen kunstwerken het startpunt van fictieve korte verhalen. Bronwasser speelt net als in haar debuutroman Niets is gelogen en bestseller Luister met perspectief. Welke vrijheid biedt literatuur haar in het schrijven over kunst? En wat moet een kunstwerk in zich hebben om Bronwasser te intrigeren?

Programmamaker Merlijn Geurts gaat met Sacha Bronwasser in gesprek over makerschap, het verschil tussen kijken en zien, tussen maker en aanschouwer.

Sacha Bronwasser is schrijver, kunsthistoricus en curator. In 2019 verscheen haar debuutroman Niets is gelogen. Haar tweede bestseller roman Luister (2023) beleeft zijn 25^e druk. In oktober verschijnt haar nieuwste boek De Lotgevallen, een collectie korte verhalen. Hiervoor werkte Bronwasser twintig jaar als freelance kunstcriticus voor de Volkskrant en was als curator betrokken bij diverse culturele projecten.

Aan de hand van Judith Butlers nieuwste boek Wie is er bang voor gender? gaan we met Nederlandse denkers in gesprek over gender en de opkomst van de antigenderbeweging in Nederland.

In Wie is er bang voor gender? stelt de Amerikaanse filosoof Judith Butler dat gender in het publieke debat een ‘fantasma’ is geworden, een spookbeeld waar conservatieve bewegingen allerhande angsten op projecteren – om die angstbeelden vervolgens voor het karretje van reactionaire politiek te spannen.

Ook in Nederland laat de ‘antigenderbeweging’ steeds luider van zich horen. Zo demonstreerde een homobelangenorganisatie zij-aan-zij met extreemrechtse groeperingen tegen een voorleesuurtje door twee dragqueens. Gewapend met leuzen als ‘genderideologie = pedofilie’ en ‘Stop de LHBTI-propaganda’ voerden ze actie. Ook stond half Nederland op zijn kop toen bij een wetswijziging het woord moeder vervangen leek te worden door ouder. 

In diens boek onderzoekt Butler hoe gender zo gepolitiseerd is geraakt en doet een aanzet om het begrip gender terug te claimen. Butler wil zo tot een genderopvatting komen die bevrijdend in plaats van beangstigend is. In De Balie gaan we met Butlers boek onder de arm met Nederlandse denkers in gesprek over gendergelijkheid en op zoek naar nieuwe progressieve allianties in een wereld die steeds conservatiever wordt.

De toegang tot gezond eten wordt grotendeels bepaald door je postcode. Maar maatregelen die tot meer gelijkheid moeten leiden – schreeuwerige broccolicampagnes, het weren van snackbars in buitenwijken – doen niks aan het onderliggende probleem: armoede. Hoe komen we tot een samenleving waarin iederéén gezond kan eten? En hoe wijst ons brein ons de weg naar wat wél werkt?

Wat is de kortste weg naar een gezondere leefstijl? Welke ruimte bestaat er om via de supermarktschappen en de omgeving aan een gezonde samenleving te werken als arme mensen bovenal geld te kort komen? Daarover gaan we in gesprek met onder anderen Tim ’S Jongers, directeur van de Wiardi Beckmanstichting en auteur van ‘Armoede uitgelegd aan mensen met geld’ en kinderartsen Felix Kreier, en Maarten Biezeveld van ‘De hamstermaatschappij‘. Het boekt toont dat ons ‘hamsterbrein’ ervoor zorgt dat we voedselverleidingen nauwelijks kunnen weerstaan en is een pleidooi voor maatschappelijke preventie.

Op de korte termijn is een frikandel een rationele keuze

Tim ’S Jongers, NRC

Dankzij onze ligging in de delta is het goed boeren in Nederland. Maar de ruimte is schaars en niet alles kan overal. Aan de landbouwtafel kijken we naar de mogelijkheden: wat kan waar wel? Hoe maken we de juiste ruimtelijke keuzes zodat de Nederlandse boer een duurzame toekomst tegemoet gaat?

Het Nederlands landbouwbeleid is lang op de korte termijn gericht geweest. Ook het Hoofdlijnenakkoord rept vooral over wat níet gaat veranderen. Maar daarmee verdwijnen de uitdagingen waarvoor de landbouw staat niet. En blijven mogelijke kansen voor het boerenbedrijf bovendien onbenut.

In deze editie van de landbouwtafel kijken we gezamenlijk naar de kansen die er liggen. Hoe komen we tot een landbouwbeleid waarin de vruchtbare Nederlandse delta kan blijven floreren? En hoe stemmen we de uitdagingen in de landbouw af met urgente kwesties als verstedelijking, gezond drinkwater en bedreigde natuur? Daarover gaan we in gesprek met landschapsarchitect en rijksadviseur Jannemarie de Jonge.

Dit programma is gratis toegankelijk

Sprekers

Jannemarie de JongeRijksadviseur en landschapsarchitect (College van Rijksadviseurs)

Klaas SchenkAkkerbouwer, themahouder Water & Bodem bij LTO Noord

Hetty KlaversDijkgraaf waterschap Zuiderzeeland

Lieke Jildou de JongLandschapsarchitect, Landscape Collected