Wie mag er op de taxi rijden in Amsterdam? De vorige keer dat de taxiwet veranderde, gingen grote groepen taxichauffeurs met elkaar op de vuist. Maar toch is ook nu de roep om ander beleid groot: de Amsterdamse taxiwereld is te duur en onveilig voor passagiers en te veel verweven met de criminaliteit. Wat moet er veranderen om grip te krijgen op de Amsterdamse taximarkt? 

Toen in 2000 de taximarkt werd geliberaliseerd, leidde dat tot enorme rellen in Amsterdam. Het idee was dat de kwaliteit omhoog zou gaan, de prijzen omlaag zouden gaan en de criminaliteit en corruptie binnen het gesloten taxibolwerk zouden verdwijnen. Maar het gevolg was dat de chauffeurs van Taxicentrale Amsterdam (TCA) hun exclusieve vergunningen kwijtraakten en met hoge schulden bleven zitten. TaxiDirect, de nieuwe concurrent, moest dat ontgelden – en de beleidsdoelen werden niet per se gehaald. 

Vanavond kijken we terug op de spiraal van geweld waarin de Amsterdamse taxiwereld twintig jaar geleden in terechtkwam. En we kijken naar de situatie nu: wat is de rol van online platforms als Uber, en wat voor macht heeft de Gemeente Amsterdam om eisen te stellen in een verregaand geliberaliseerde taximarkt?

Het beeld van Nederland als land waar alles tot in de puntjes is geregeld, ligt aan diggelen. In hoog tempo volgen de schandalen elkaar op: burgers die door de overheid worden gemangeld in het toeslagenschandaal of bij de gaswinning in Groningen, algoritmen die studenten van migranten afkomst tot fraudeur bestempelen, misstanden in de jeugdzorg en hersteloperaties die alles alleen maar erger maken. Het wantrouwen woekert en extremisme vlamt op. Hoe krijgen Nederlanders een bestuur dat wél werkt?

Journalist Kustaw Bessems maakt in zijn boek Stuurloos bestuur begrijpelijk. In de onzichtbare wereld van ambtenaren en publieke dienstverleners komt hij erachter dat niet alleen burgers maar ook zij bekneld kunnen raken in de raderen van het systeem. Hij ziet dat het daar vol zit met getalenteerde idealisten, waardoor er wellicht meer de goede kant op gaat dan ooit. Er blijkt zelfs veel meer te zijn dat wij burgers zelf kunnen doen.

Al tientallen jaren hebben we de effecten van pesticiden onderschat. Wetenschappers maken zich zorgen over hoe cocktails van bestrijdingsmiddelen onze gezondheid hebben bepaald en over de relatie tussen pesticiden en Parkinson.

De Europese Commissie en de Tweede Kamer willen de inzet van pesticiden snel halveren maar een poging hiertoe liep onlangs stuk in het Europees Parlement. Boeren zitten intussen vol begrijpelijke frustratie: bestrijdingsmiddelen zijn voor hen vaak economische noodzaak, terwijl juist hun gezondheid nog het meest te lijden heeft onder de middelen. Hoe komen we tot een gezamenlijke oplossing?

Met Europarlementariërs, boeren, onderzoekers en bezorgde burgers zoeken we uit hoe we tot minder pesticiden-gebruik kunnen komen zonder een hele sector aan zijn lot over te laten. Welke risico’s zien de wetenschappers voor onze volksgezondheid? Waar lopen boeren en de grote landbouwbedrijven tegenaan? En welk perspectief heeft Europa de boeren te bieden in een tijd van grootschalige transities? 

Kijk voor meer informatie op de website van RUW.

Over deze samenwerking

Dit programma is onderdeel van De Balie on Tour. De Balie gaat met verschillende podia in het land een samenwerking aan om programma’s te maken over onderwerpen die dicht bij de inwoners liggen. Thema’s als jeugdcriminaliteit, ongelijkheid en vertrouwen in de overheid komen voorbij. Met de tour wil De Balie gesprekken tussen partijen mogelijk maken over de plaatselijke problematiek waar inwoners mee te maken hebben.

De Balie on Tour wordt mede mogelijk gemaakt door de Nationale Postcode Loterij.

Hoe staat het ervoor na 10 jaar passend onderwijs voor de leerlingen die extra ondersteuning nodig hebben? En wat is ervoor nodig om de leerling écht centraal te laten staan? Samen met leerlingen, ouders, ervaringsdeskundigen en onderzoekers bespreken we hoe het ervoor staat. Daarna vindt er een debat plaats tussen landelijke politici.

Op deze avond blikken we met De LBVSO vooruit op het commissiedebat van 29 mei in de tweede kamer over het passend onderwijs. Duizenden thuiszitters, stokkend leerlingvervoer en ouders die niet weten waar ze hulp moeten vinden. Ouders en onderzoekers roepen het al jaren: de Wet passend onderwijs werkt niet voor alle kinderen. Het doel van de wet was dat kinderen met leer of gedragsproblemen zo veel mogelijk naar gewone scholen gaan. Maar leraren geven aan dat ze deze leerlingen niet genoeg ondersteuning kunnen geven, ouders voelen zich buitenspel gezet en op dit moment zitten er duizenden kinderen thuis omdat ze uitgevallen zijn.

Over LBVSO

LBVSO is de belangenbehartiger van VSO-scholieren, thuiszitters, residentieel onderwijs (leerlingen in detentie, zorginstellingen en gesloten jeugdzorg) en Special Needs in het Vavo, MBO, HBO en WO. LBVSO geeft maatwerk trainingen aan MR’s, leerlingen en leerlingenraden en organiseren leerlingbijeenkomsten. Ze werken samen met verschillende onderwijspartijen, waaronder het Ministerie van Onderwijs. De achterban van LBVSO is groot, zij vertegenwoordigen op dit moment zo’n 110.000 leerlingen en studenten.

Roos Ouwehand is een van de succesvolste scenarioschrijfsters van Nederland, en ook een van de veelzijdigste. Zo schreef ze de hitserie Oogappels – waarin puberperikelen en gezinsdynamieken grappig en pijnlijk worden neergezet, maar ook De Joodse Raad. Aan deze historische dramaserie werkte Ouwehand vijf jaar, op zoek naar nuance en levendigheid rondom een zwaar beladen thema. Hoe vind je de juiste toon voor een scenario?

Programmamaker Veronica Baas gaat met Roos Ouwehand in gesprek over wat haar werk sterk maakt, haar schrijfproces en over het verschil tussen zelf op de planken staan en bedenken wat er gezegd moet worden.

Over Roos Ouwehand

Roos Ouwehand (1968, Leidschendam) is actrice en scenarioschrijver. Na haar eindexamen aan de Toneelschool Amsterdam in 1993 speelde zij in verschillende televisieseries, en in films als Filmpje en Piece of my heart. In 1997 ontving Ouwehand de Colombina Prijs voor haar rol in Een soort Hades. Haar werk als co-scenarist van de hitserie Oogappels is bekroond met een Gouden Televizier-Ring.

Politici krijgen in hun werk steeds vaker te maken met geweld – uiteenlopend van scheldpartijen tot intimidatie, (online) bedreigingen en fysieke agressie. In de afgelopen jaren is het aantal bedreigingen – van Tweede Kamerleden tot raadsleden overal in het land – verdrievoudigd, bovendien is de ernst van de bedreigingen ook toegenomen. En dat is een bedreiging voor onze democratie. Want het is cruciaal om je als volksvertegenwoordiger vrij te kunnen bewegen en uiten. Wat kunnen we aan de bedreigingen doen, en wie is aan zet?

Een steen door de ruit, een fakkel door de deur of talloze haatberichten online. Het zijn zomaar wat uitingen van geweld die politici meemaken. Vooral politici die behoren tot minderheidsgroepen hebben er last van. Door dit onveilige klimaat willen steeds minder mensen zich aansluiten bij politieke partijen, laat staan zich verkiesbaar te stellen als volksvertegenwoordiger. En dat geldt ook – of juist – voor de mensen die al ondervertegenwoordigd zijn in de politiek. Dit leidt tot een gebrek aan diversiteit en herkenbaarheid, wat wantrouwen en afstand creëert tussen de burger en de politiek. En zo ligt een vicieuze cirkel op de loer. Hoe doorbreken we dit systeem?

Amsterdamse raadsleden Fatihya Abdi (PvdA) en Itay Garmy (Volt) delen hun eigen ervaringen en gaan in gesprek met (oud) politici en experts. Eerder schreven zij een opiniestuk bij NRC over hun ervaringen met bedreigingen als vrouw van kleur en politicus met een Joodse en Israëlische identiteit.

Michael Cunningham is one of the greatest writers of our time. His latest novel Day is a beautiful family saga about survival and fortitude about loss and love. During this evening we will talk with him and Connie Palmen about this novel and his previous works, the way he depicts family life and relationships like no other and his love for literature.

Over Michael Cunningham
Michael Cunningham is a novelist, screenwriter, and educator. His novels include A Home at the End of the World, Flesh and Blood, Specimen Days, By Nightfall, and The Snow Queen. The Hours was a New York Times bestseller, and the winner of both the PEN/Faulkner Award and the Pulitzer Prize. Raised in Los Angeles, Michael Cunningham lives in New York City, and is a senior lecturer at Yale University. His novel Day came out in 2023.

Sprekers

Michael Cunninghamnovelist, screenwriter, educator

Connie PalmenWriter

Anne van VeenActressFoto: Bart Grietens

Photograph Cunningham by Richard Phibbs

In aanloop naar de Nationale Dodenherdenking op 4 mei gaan we in gesprek met burgemeester Halsema. Hoe moeten we in deze gespannen tijd van polarisatie en oorlog herdenken? Wat is er nodig om waardig stil te staan bij de nagedachtenis van de Tweede Wereldoorlog en de Holocaust? Of is dit niet meer mogelijk, nu de naoorlogse opdracht ‘Nooit meer Auschwitz’ raakt aan emoties in de stad over het leed van de aanslag op 7 oktober in Israël en het aanhoudend massale en dodelijke geweld in Gaza? Schrijvers Nisrine Mbarki en Bertien Minco dragen allebei een stuk voor over deze vragen. Naar aanleiding van hun verhalen gaan we met de burgemeester in gesprek over de betekenis van ‘Nooit meer…’ in het Amsterdam van vandaag.

Over Burgemeester Halsema

Sinds 7 oktober is Burgemeester zeer betrokken bij dit onderwerp. Zo voerde ze vele gesprekken in haar ambtswoning met Amsterdammers, waaronder veel Joden en moslims, over de aanslag op 7 oktober en het geweld in Gaza. En ging ze in november met Amsterdamse jongeren op bezoek naar Auschwitz. Op 10 maart ontstond er opschudding toen er grote demonstraties gehouden werden dichtbij het Nationale Holocaustmuseum dat die dag geopend werd in aanwezigheid van de Israëlische President Isaac Herzog. De burgemeester moest haar keuze om de demonstraties toe te staan verantwoorden in de Amsterdamse gemeenteraad. Recent maakte de burgemeester bekend dat er dit jaar extra veiligheidsmaatregelen genomen worden tijdens de nationale dodenherdenking.

Over Nisrine Mbarki en Bertien Minco

Nisrine Mbarki (she/her) is een meertalige schrijver, dichter, literair vertaler en programmamaker. In januari 2022 debuteerde ze met haar poëziebundel oeverloos bij uitgeverij Pluim, de bundel werd genomineerd voor de C-Buddingh prijs en voor de Herman de Coninckprijs. Haar literaire werk is genre overstijgend, ze schrijft poëzie, korte verhalen en theaterteksten. Als literair vertaler vertaalt ze vrouwelijke en feministische stemmen en dichters uit het Arabisch en Engels naar het Nederlands. Daarnaast werkt ze voor diverse internationale literatuurfestivals als programmamaker.

Bertien Minco (Groningen, 1963) is schrijver, podcastmaker, strategisch adviseur en bestuurder in de cultuursector. Sinds 2022 is ze directeur van het Herinneringscentrum Kamp Westerbork. Bertien vindt haar inspiratie vaak dichtbij, in de eigen Groningse, Amsterdamse, joodse en veel verzwegen familiegeschiedenis.

Over Gesprek Voor de Dam

Elk jaar organiseert De Balie in samenwerking met Theater Na de Dam Gesprek Voor de Dam. In aanloop naar de Nationale Dodenherdenking op 4 mei gaan we met gasten en publiek in gesprek over wat de herdenking in deze tijd betekent en waar het nog te weinig over gaat.

Dit programma wordt mede mogelijk gemaakt door het V-fonds.

Sprekers

Burgemeester HalsemaBurgemeester van Amsterdam | Foto: Tom Feenstra

Nisrine MbarkiSchrijver, dichter, vertaler en programmamaker | Foto: Bart Grietens

Bertien MincoSchrijver, directeur van het Herinneringskamp Westerbork

Mogelijk gemaakt door:

There are endless ways to look at an encounter between random people. In her photographic project Anna Theunissen investigates the ambiguity that springs up when strangers run into each other on the street: the moment of noticing one another can establish a connection, but it can also dissolve just as quickly. Theunissen’s work shows how each person in the city takes part in a carousel of encounters—where they meet, bid farewell, return home, and begin anew the following day.

Winners Open Call: Empathie

In times of war and crises, it’s essential to reflect on the society we are and aspire to be. That’s why De Balie and Amsterdams 4 en 5 mei comité have once again joined forces for an Open Call. From the numerous and diverse submissions, the jury has selected six winners: three in the category ‘visual arts’ and three in the category ‘literature’. The winners have received a monetary prize to develop their concepts and will present them during the weekend of 4 & 5 May. Read more about the Open Call winners.

There are endless ways to look at an encounter between random people. In her photographic project Anna Theunissen investigates the ambiguity that springs up when strangers run into each other on the street: the moment of noticing one another can establish a connection, but it can also dissolve just as quickly. Theunissen’s work shows how each person in the city takes part in a carousel of encounters—where they meet, bid farewell, return home, and begin anew the following day.

Winners Open Call: Empathie

In times of war and crises, it’s essential to reflect on the society we are and aspire to be. That’s why De Balie and Amsterdams 4 en 5 mei comité have once again joined forces for an Open Call. From the numerous and diverse submissions, the jury has selected six winners: three in the category ‘visual arts’ and three in the category ‘literature’. The winners have received a monetary prize to develop their concepts and will present them during the weekend of 4 & 5 May. Read more about the Open Call winners.