2021 was geen gemakkelijk jaar, en dat geldt ook voor De Balie. Voor de tweede keer in een jaar tijd zijn we vanwege de corona-maatregelen gesloten. Toch hebben we in het afgelopen jaar veel programma’s gemaakt waar we trots op zijn, en die we graag nog een keer met je delen.

Van het Vrijdenkersfestival, waar vrije geesten uit alle windstreken kwamen vertellen over hun visie op vrijheid, tot de veelbesproken lezing van Pieter Omtzigt, en van een gesprek over coronamaatregelen met Ewald Engelen tot een avond over psychedelische middelen: ondanks alle beperkingen zaten onze zalen – als het kon – vol met geïnteresseerd publiek. Daar zijn we dankbaar voor. In 2022 hopen we je zo snel mogelijk weer te kunnen ontvangen – tot die tijd gaan onze programma’s online door.

Kijk hieronder de beste programma’s van het afgelopen jaar terug.

De Balie organiseert een serie gesprekken over de uitwerking van COVID-19 op maatschappij en democratie. Welke gevolgen blijven onderbelicht? En waar moeten we ons op voorbereiden? Zijn er voor het nieuwe jaar lichtpunten waar we ons aan kunnen vasthouden?

De eerste lockdown is bijna twee jaar geleden. Sindsdien is een patroon zichtbaar: Nederland wordt overvallen door een coronagolf, waarna problemen ontstaan die zo groot zijn dat ze de volledige aandacht opeisen. Alles is bijzaak als het voortbestaan van de zorg op het spel staat.

De directe en indirecte gevolgen van corona en het beleid eromheen gaan iedereen raken, en de effecten zullen nog decennia voelbaar zijn. Deze tijd vraagt om een vooruitziende, brede blik. 

In de eerste editie, op dinsdag 14 december, is Mara Yerkes te gast. Zij is socioloog en universitair hoofddocent Interdisciplinaire Sociale Wetenschappen aan de Universiteit Utrecht. Op donderdag 16 december vertelt Hoogleraar Voeding en Gezondheid Jaap Seidell over de rol van gezond leven en het nut van een betuttelende overheid. Vrijdag 17 december praten we met politiek filosoof Josette Daemen over het spanningsveld tussen vrijheden en de corona-aanpak.

De gesprekken zijn steeds vanaf 19:00 te bekijken op onze website, en zijn daarna terug te kijken op YouTube, of via deze pagina.

What needs to be done to improve democracies across Europe – from the local to EU level? Between September 2020 and June 2021, a group of more than 100 European citizens, artists, and thinkers from 15 different countries gathered several times to find a common answer. Their main recommendation: the European Union, its member states and regions need to create more public spaces for debate and invest in culture. The European Union should acknowledge the fact that Europe is primarily a ‘Republic of Culture’ based on the freedom of thought, ‘an independent mind’, the ability ‘to see them in us. Shared values and public goods are at the foundation of this openness. 

Currently, democracy and culture are the two Cinderellas of our public use of resources

“Just like most of its member states, the EU is underinvesting in democracy and culture and thus neglecting their importance. The eventual long-term costs of this deliberate indifference do not seem to be considered. 

In many European countries, democratic backsliding goes hand in hand with the rise of nationalism. Brexit, and strong nationalist sentiments in Hungary and Poland are vivid examples of this, but – looking more closely – these surges are present everywhere in Europe. 

Over the past decades, the EU has functioned as a clearing house for national and business interests. The EU has evolved as a caretaker of national interests, while bringing European citizens closer together has never been of primary importance. Promoting solidarity among member states never truly moved beyond lofty words and slogans. 

An open society cannot function without culture in the broadest sense of the word. Culture increases mutual solidarity and enables people to build bridges between languages, nations, generations, regions, and societies – between ‘us and them’, between ‘me and you.’ If the Europe of European integration is anything, it is a community of translation. However, present-day European democracy is vulnerable and urgently needs more and stronger bridges of translation. Ultimately, bridges like these lead to fresh sources of hope. 

If nothing changes now, existing dividing lines in Europe and its societies will most probably sharpen and deepen soon. Current EU policies often feed into nationalist sentiments lingering in all member states, but we need the exact opposite. To make Europe a thriving community of well-functioning democracies, we urgently need more mutual understanding and trans-national solidarity. According to the Civic Council on European Democracy, the EU should start to invest more in culture – and civic culture in particular – and to ensure that the cultural factor becomes an integral part throughout all EU-policies. Investment in a European civic culture can revitalize our struggling democracies from the local to the EU level. 

A sense of European citizenship can be promoted in various other ways as well. Why is there no such thing as a European museum or a European arts collection? Why isn’t there a European museum card yet?

It should be acknowledged that this ambition to revitalize our democracies in a European way entails a finalité politique. An end goal in terms of European integration would be at odds with the very nature of the process, which by definition is volatile and hybrid; an offshoot of Heraclitus’ panta rhei: continuous change as a constant force of organization, cooperation, and legitimacy. 

We believe that by embracing variation, nuance, and transformation as the main strengths of the Europe of European integration, our Europe will be able to successfully take on today’s centrifugal forces that threaten to disrupt social cohesion, Europe’s openness, and Europeans’ mutual understanding. Precisely these strengths are at the heart of European culture. 

Europe is often presented as a community of monolingual national identities. We can undo this myth by cherishing linguistic diversity, being the norm in many European countries, a trans-European reality. A community of mutual translation, fostering conversation, can forge increased understanding and solidarity. ‘Translation is an act of friendship,’ as the late John le Carré – a teacher of German by training – put it. It must become a strategic goal of the EU to invest more in translation to, for example, make European literature available to all Europeans right after publication. Translators must be regarded as strategic facilitators of a more united Europe. 

Also, increased investments in promoting a European public sphere are urgently needed. European citizenship, its potential and its weaknesses, its possibilities, and its impossibilities, should become part of all European school curricula. The EU can thus live up to the image of European citizenship as enshrined in the Treaty: ‘Every national of a member state is a citizen of the Union. European citizenship will be additional to national citizenship and shall not aim to replace it.’ This should be widely shared and internalized. 

A sense of European citizenship can be promoted in various other ways as well. Why is there no such thing as a European museum or a European art collection? Why isn’t there a European museum card yet? 

A thriving democracy is dependent on a thriving public debate. Yet, the importance of a pan-European press space is still highly underestimated by the EU. Doing nothing will bring nationalist tendencies to the surface. At this moment, there is no serious funding for a pan-European public debate. 

The EU could, for example, support local independent media outlets in its member states or invest in the translation of national quality news outlets into other European languages, in order to facilitate and support transnational public debate. Also, in order to protect free press in European countries, media outlets could experiment more with media ownership. Platforms could, for example, work with models giving readers ownership instead of being dependent on large international media companies. 

We, European citizens, call on the European Commission to embrace European citizenship and culture as vital components of future European integration, as a fundamental value and action in all policy fields. If the Europe of European integration does not take up this responsibility in the coming years, no one will, and eventually European integration will unfold as a history of division rather than as a unique historical tale of the forces of unity and diversity as mutually strengthening through shared culture.”On behalf of:

Yoeri Albrecht
Mathieu Segers 
Kalypso Nicolaïdis 
Vasyl Cherepanyn 
Anne-Marijn Epker 
Simon de Leeuw 
Joline Vermeulen 
Marta Cillero Manzano 
Zuzana Lewandowska 
Steffan Oberman 
Kalypso Nicolaidis 
Réka Kinga Papp 
Flavia Kleiner 
Géraldine Schwarz 
Francesca Melandri 
Simon Strauss 
Livia Gerster  
Alicja Gescinska 
Niccolo Milanese 
Orlando Figes 
Rytis Zemkauskas 
Bastiaan Rijpkema 
Virginia Fiume 
Alberto Alemanno 
Lina Issa 
Yasmine Ouirhrane
Barbara Leda Kenny 
Federico Fubini 
Andrea Garreffa 
Virginia Ingarao 
Sara Sucato 
Serena Manno 
Daniela Vaccaro 
Mario Margani 
Pierluigi Bizzini 
Giulia Crisci 
Antonella Sgobbo 
Giorgia Spina 
Costanza Caminita 
Zuzanna Lewandowska 
Sylwia Gregorczyk 
Zofia Krol 
Grzegorz Jarzyna 
Bassem Akiki 
Olga Brzezińska
Zuzanna Radzik 
Milosz Wiatrowski

The Civic Council on European Democracy is an initiative from the Forum on European Culture, Gazeta Wyborza and European Alternatives. The project is supported by the Europe for Citizens programme.

Civic Council

The Civic Council on European Democracy was funded with the support of the European Union, under the Programme “Europe for Citizens. The event information sheet of this project can be found here. 

In het hart van Amsterdam produceert De Balie talkshows en publieksprogramma’s over thema’s die ons allemaal aangaan voor zeer veel verschillende groepen. Met haar programmering vraagt De Balie voortdurend aandacht van publiek, politiek en media voor ontwikkelingen in de samenleving. 

In de zalen van De Balie vinden jaarlijks meer dan 500 programma’s en bijeenkomsten plaats. We programmeren nationaal en internationaal, vaak in een mengvorm met kunst: film, theater, literatuur en muziek. In onze filmzaal vertonen we dagelijks art house films, en we verhuren onze zalen aan externe partijen. De Balie bestaat uit een bevlogen team van circa 70 collega’s.

De Ticketing coördinator is het aanspreekpunt voor onze bezoekers, programmamakers en de interne organisatie als het gaat om online en offline kaartverkoop. Je beheert het ticketing systeem, zet programma’s open voor verkoop, past capaciteit schema’s aan en bent het aanspreekpunt voor bezoekersvragen via mail en/of telefoon. Hiernaast verzorg je de benodigde informatie voor je collega’s op de vloer die kassadiensten draaien. Je werkt 4 kantoordagen per week (28 uur) en naar gelang van het aantal gewenste contracturen draai je aansluitend op je dagdienst enkele kassadiensten. Je werkdagen zijn van maandag tot en met vrijdag en circa één keer per maand werk je in het weekend, bijvoorbeeld bij evenementen waar veel kassabegeleiding bij nodig is. De andere diensten worden opgevuld door kassamedewerkers uit het horecateam.

Waaruit bestaan je werkzaamheden?

• Het beheren van het ticketsysteem (Active Tickets) voor de kaartverkoop;
• Bepaling van de zaalcapaciteit en programma’s online zetten (i.o.m. programmamakers);
• Het verwerken van de financiële gegevens betreffende de kaartverkoop voor rapportages;
• Aanspreekpunt voor bezoekers en interne organisatie met betrekking tot ticketing;
• Aansturen en inwerken van kassamedewerkers. Je zorgt voor een soepele manier van werken voor het kassateam lost operationele problemen op; 
• Meedenken over hoe we, binnen de gestelde ambities, De Balie nog gastvrijer en leuker kunnen maken voor onze bezoekers.

Wat breng je mee?

• Een representatieve, klantgerichte en gastvriendelijke instelling;
• Je bent accuraat en punctueel;
• Je bent proactief en kan je goed aanpassen bij veranderingen;
• Overzicht creëren en bewaren en oog voor detail zijn je niet vreemd;
• Je bent standvastig, communicatief en kan het hoofd koel houden tijdens piekdrukte;
• Je spreekt en schrijft goed Nederlands en beheert de Engelse taal in woord en geschrift.

Wat bieden wij?

• Een inspirerende en dynamische werkplek in het hart van Amsterdam;
• Een dienstverband van 28 uur op kantoor met een mogelijke uitbreiding tot 40 uur d.m.v. kassadiensten;         
• Een salaris passend bij de cultuursector; deze functie is ingeschaald volgens de CAO Nederlandse Podia (schaal 5, trede is afhankelijk van leeftijd en ervaring);
• Een jaarcontract met de intentie tot verlenging;
• De mogelijkheid om naar hartenlust onze programma’s en films te bezoeken;
• Een open, professioneel en bevlogen team van collega’s.

Tijdens het programma ‘Op school spreken we Nederlands’ over meertaligheid in het onderwijs, droeg onderwijsonderzoeker Eke Krijnen onderstaande column voor, over haar ervaringen met de theorie en praktijk van leerlingen die een tweede taal spreken. Bekijk het hele programma hier terug.

Onlangs was ik op een feestje – eindelijk weer. Ik sprak een vriendin die ik al lang niet gezien had. Ze is leerkracht op een basisschool in Amsterdam.  De kinderen in haar klas spreken allerlei verschillende talen thuis: Turks, Marokkaans-Arabisch, Berber, Pools. Op school spreken ze Nederlands. Ik vertelde over de avond die ik samen met de Balie organiseerde, over ruimte bieden aan thuistalen in het onderwijs.

“Nou, Eke,” zei ze, “ik geloof niet dat ik daar zo voor ben. Jullie onderzoekers hebben zoveel mooie ideeën, maar jullie hebben geen idee hoe de praktijk werkt.”

Ze raakte een gevoelige snaar. Als onderzoeker voel ik groot ongemak bij leerkrachten vertellen wat ze moeten doen, wat ze beter moeten doen, hoe zij kunnen bijdragen aan gelijke kansen voor kinderen of die misschien, onbedoeld, door hun eigen handelen, soms ook in de weg staan. Ik heb wel heel makkelijk praten. Ik sta niet dagelijks voor een groep van dertig kinderen, met ook weer dertig gezinnen erachter, met ieder een eigen verhaal, een eigen taal. In mijn onderzoek naar de samenwerking tussen ouder en school in het stimuleren van taalontwikkeling van kinderen, heb ik wel ik wel veel scholen gezien, en sprak ik veel leerkrachten, schoolleiders en ouders, maar ik was slechts op bezoek. Als onderzoeker ben ik betrokken, maar vanaf de zijlijn.

Toch is het zo belangrijk dat kennis uit onderzoek wel in het onderwijs belandt. Dit soort kennis kan je wereldbeeld kantelen, kan je doen inzien dat wat je altijd voor waar had aangenomen, iets waar je in de waan van alledag niet al te lang over nadenkt, misschien toch niet de waarheid is. Zulke kennis is nodig om het onderwijs te kunnen verbeteren.

Naar de meertalige ontwikkeling van kinderen is al jarenlang, nationaal en internationaal, enorm veel onderzoek verricht. Meertalige ontwikkeling: dat gaat over kinderen die in hun jeugd meer dan één taal leren. Soms gelijktijdig, bijvoorbeeld omdat de ouders thuis twee verschillende talen spreken, de één Engels, de ander Nederlands.  Soms meer gefaseerd, bijvoorbeeld als kinderen thuis alleen Pools spreken en horen, maar vanaf het moment dat ze naar de peuterspeelzaal of naar school gaan ook Nederlands leren.  

Met het onderzoek hiernaar maakte ik voor het eerst kennis tijdens mijn studie Nederlands, en die kennismaking kantelde ook mijn wereldbeeld. Ik had altijd aangenomen dat om een tweede taal te leren zoveel mogelijk blootstelling aan die taal het enige was wat telde. Aandacht voor je moedertaal, je thuistaal, zou die tweede taal alleen maar in weg staan. Tijdens mijn studie Nederlands leerde ik dat die blootstelling wel van cruciaal belang is, maar dat het met die moedertaal wel wat genuanceerder ligt.

Grof samengevat laat het onderzoek naar meertalige ontwikkeling van kinderen drie belangrijke uitkomsten zien. Ten eerste: Als kinderen thuis een andere taal spreken dan het Nederlands, leidt dit helemaal niet automatisch tot een taal- of leerachterstand, zoals vaak wordt aangenomen. Goede ontwikkeling in je eerste taal, bijvoorbeeld het Arabisch, helpt juist je ontwikkeling in je tweede taal, bijvoorbeeld het Nederlands. Ten tweede gaat aandacht voor de thuistalen van leerlingen op school niet ten koste van de schoolprestaties van meertalige leerlingen in het Nederlands, of in andere vakken. En ten derde, waardering voor de thuistalen van kinderen op school draagt bij aan een pedagogisch klimaat waarin een kind zich gezien voelt. Je geeft ermee het signaal dat wat een kind van thuis meebrengt naar de les van waarde is voor het leren op school.

Dat een kind zich veilig, gewaardeerd en thuis voelt op school is een belangrijke voorwaarde om überhaupt tot leren te komen.

Tijdens mijn studie ontdekte ik het werk van de gerenommeerde taalwetenschapper Jim Cummins. Hij excelleert niet alleen in onderzoek naar meertalige ontwikkeling, maar ook in het bedenken van prachtige oneliners daarover.

Ik noem er eentje:  “To reject a child’s language in the school is to reject the child”.

Ofwel, als je de taal van het kind afwijst in de school, wijs je het kind zelf af. Hoe waar dat is, realiseerde ik me toen ik praatte met een tweetalig Turks-Nederlandse leerkracht. Toen zij als vierjarige in de kleuterklas begon sprak ze nog geen woord Nederlands. Turks telde niet mee op school. Ze mocht het ook niet spreken met haar Turkstalige klasgenootjes. Ze kon niet haar hele zelf inzetten bij het leren. Ze vertelde me dat ze er letterlijk buikpijn van kreeg, van het op eieren lopen, van zichzelf censureren, omdat ze zo’n belangrijk deel van zichzelf moest thuislaten bij het betreden van de school.

Op sommige scholen die ik bezocht voor mijn onderzoek hingen, net als vandaag hier in de zaal, bordjes in de gangen met de tekst ‘Op school spreken we Nederlands. Doet u mee?’

Ouders op het schoolplein, die even met elkaar, of met hun kinderen, in het Arabisch praatten, konden gecorrigeerd worden door het schoolpersoneel. “Let op! Op school spreken we Nederlands!”

Hoewel veel leerkrachten, in lijn met de wetenschappelijke inzichten, ouders aanraadden thuis in hun sterkste taal met hun kind te spreken, waren er ook leerkrachten die vonden dat niet-Nederlandstalige ouders toch maar beter Nederlands moesten praten met hun kinderen thuis, en ze ook in het Nederlands moesten voorlezen, en Nederlandse liedjes met ze zingen.

Niet alleen leerkrachten trouwens. Ook veel van de meertalige ouders die ik sprak dachten dat Nederlands spreken thuis de enige weg naar schoolsucces voor hun kind was. Ik observeerde hoe ouders voorlazen of taalspelletjes deden met hun kleuters en ik zag hen soms worstelen met het Nederlands, terwijl ze samen nog een heel andere taal tot hun beschikking hadden.

Een vraag die mij bezighoudt is: Hoe komt het dat kennis over meertalige ontwikkeling die taalwetenschappers al decennialang verkondigen, nog zo weinig in de praktijk landt? En als het wél landt, wat houdt leerkrachten en beleidsmakers tegen om ruimte te bieden voor thuistalen in het onderwijs? Een groep Vlaamse wetenschappers onderzocht de opvattingen van leerkrachten over meertaligheid op school. Zij vonden dat leerkrachten met een voorkeur voor een strikt eentalig schoolbeleid daar meestal drie typen argumenten aanvoerden.

Leerkrachten namen aan, net als ik vroeger, dat hoe meer leerlingen blootgesteld zouden worden aan het Nederlands, hoe beter dat zou zijn voor hun Nederlandse taalvaardigheid.

Daarnaast dachten leerkrachten dat als de voertaal van een land Nederlands is, het de kans op succes en integratie zou verhogen als je op school ook alleen Nederlands spreekt.

Tenslotte noemden ze redenen die te maken hadden met controle: hoe kun je als leerkracht controle houden over je les, je klas, de veiligheid in de groep, als je niet altijd alles kunt verstaan?

Ik vermoed dat er nog meer redenen zijn waarom scholen kiezen voor een eentalig, strikt Nederlands schoolbeleid. Redenen die we misschien liever onbesproken laten. Eén van de onderwijsmedewerkers in mijn onderzoek vertelde me dat het haar een ‘unheimisch gevoel’ gaf als ouders op het schoolplein met elkaar in het Turks praten.
Zou zij dat unheimische gevoel ook krijgen als de ouders geen Turks praatten, maar Zweeds? Of Duits? Of Fries? Of Frans?

Hoe komt het dat meertaligheid de norm is op internationale scholen, die vaak vooral bezocht worden door kinderen uit hogere sociale milieus, en dat de thuistalen daar wél veel waardering krijgen, maar op onze ‘gewone’ scholen met een meertalig publiek veel minder?

Waarom bestempelen we het ene meertalige kind als taalrijk en het andere als taalarm?
Meten we niet met twee maten als het gaat om de waardering van meertaligheid?

Nog even terug naar Jim Cummins, die van de oneliners.
Hij beschouwt kinderen die thuis alleen Turks, Arabisch, Pools, Fins of Engels spreken en op hun vierde dan met beperkte kennis van het Nederlands op school beginnen, niet als kinderen met een taalachterstand, maar als ontluikende meertaligen.

School kan deze meertaligheid tot bloei brengen, of doen afsterven.  En ik vraag me af: wat doen onze scholen, wat doet ons onderwijs? Brengen we die ontluikende meertaligheid tot bloei, of laten we het afsterven?
Als het waar is dat taal je wereld schept, dan moeten we zorgvuldig onze woorden kiezen in het praten over onze kinderen.

 Aan ‘leerlingen met een taalachterstand’ geef je heel ander onderwijs dan aan ‘ontluikende meertaligen’.

Als we met elkaar spreken over thuistalen en meertaligheid in het onderwijs, wat we vanavond doen, moeten we het ook hebben over gelijke onderwijskansen, of het gebrek daar aan.

En als we spreken over gelijke onderwijskansen, of het gebrek daaraan, moeten we het ook hebben over stigma’s, stereotypen, impliciete of soms gewoon expliciete vooroordelen, wie erbij hoort en wie niet.

De jaren veertig van de vorige eeuw waren een vruchtbare periode voor de Nederlandse literatuur. Hoewel met de zelfmoord van Menno ter Braak en E. du Perron aan het begin van de oorlog twee invloedrijke schrijvers verloren gingen, stond een nieuwe generatie al klaar om te debuteren. Naast de grote drie (Reve, Hermans en Mullisch) maakte het lezend publiek in deze tijd ook kennis met het werk van Anna Blaman, een pseudoniem van Johanna Petronella Vrugt.

Blamans werk kenmerkte zich vanaf het begin door een grote focus op de liefde en onvervulde verlangens. In haar eerste roman Vrouw en vriend, die in 1941 verscheen, komen deze thema’s al duidelijk naar voren, net als in Eenzaam avontuur (1948).

Net als bij het vroege werk van bijvoorbeeld Reve, waren critici destijds niet onverdeeld enthousiast over de boeken van Blaman. Het was niet eens zozeer de lesbische liefde die Blaman – zelf openlijk lesbisch – in haar werk verdedigd, waar recensenten moeite mee hadden, maar vooral de alles overheersende erotiek die haar personages in haar greep houdt.

Hoewel haar openlijke vrouwenliefde in de jaren veertig en vijftig behoorlijk baanbrekend was, stond Blaman niet te boek als een uitgesproken voorvechter voor homo- of vrouwenrechten. Liever maakte ze haar ideeën op subtielere wijze kenbaar. Zo verwerkte ze haar eigen gevoelens en denkbeelden over liefde en erotiek in Eenzaam avontuur in het mannelijke, heteroseksuele personage Bart Kosta, dat ze deels op zichzelf baseerde.

Later in haar carrière kreeg Anna Blaman wel de waardering die ze verdiende, en die haar een prominente plaats in de literatuurgeschiedenis opleverde. In 1956 kreeg ze de P.C. Hooftprijs voor haar gehele oeuvre. In datzelfde jaar won ze de Prozaprijs van de Gemeente Amsterdam voor haar roman Op leven en dood. Simon Vestdijk plaatste het werk van Blaman boven dat van de meeste van haar mannelijke collega’s, en noemde Eenzaam avontuur ‘een meesterwerk’.

In 1960 overleed Blaman op 55-jarige leeftijd aan een hersenembolie. Ze liet daardoor een bescheiden maar belangrijk oeuvre achter. In de decennia na haar dood dreigde de vergetelheid, maar sinds het begin van deze eeuw vindt er een opleving plaats in de waardering van haar werk, die tot de dag van vandaag voortduurt.

Speciaal voor deze editie van onze serie Publieke Intellectuelen schreef Franca Treur een essay, dat ze op 7 november in De Balie voordraagt. Treur gaat in op het erotische en psychologische karakter van Blamans werk, en vraagt zich af wat Blamans thema zou zijn als ze in 2021 zou hebben geleefd. Programmamaker Ianthe Mosselman en Groene Amsterdammer-redacteur Marja Pruis gaan met Treur in gesprek over het toonaangevende oeuvre van Blaman.

zo 7 nov / 20:00

Publieke Intellectuelen: Anna Blaman

Let op: bij binnenkomst vragen we om een vaccinatie- of testbewijs. Lees hier wat je moet doen voor je bezoek. Nieuwe romans van Anna Blaman (1905 – 1960) deden steevast stof opwaaien. De confessionelen verguisden haar, iets progressievere Nederlanders prezen haar de hemel in. Naast haar fictie vallen ook haar essays op. Met zeldzame openheid verkent ze

Meer Info Tickets

In het hart van Amsterdam produceert De Balie talkshows en publieke programma’s over thema’s die ons allemaal aangaan voor zeer veel verschillende groepen. Met haar programmering vraagt De Balie voortdurend aandacht van publiek, politiek en media voor ontwikkelingen in de samenleving.

In bijna 40 jaar is De Balie uitgegroeid tot een fenomeen op het gebied van spraakmakende gesprekken en ontmoetingen, films en kunstprojecten. Onze programma’s zijn vaak een mengvorm van kunst: film, theater, literatuur, muziek of beeldende kunst. In De Balie hebben we een levendige horeca met 120 zitplaatsen. De Balie maakt jaarlijks ongeveer 450 eigen programma’s, en we vertonen meer dan 2.000 films in onze filmzaal. Hiernaast verhuren we onze zalen aan veelal culturele partijen, en verzorgen wij hier de banqueting voor, uit eigen keuken.

We zijn op zoek naar een directie assistent voor de algemeen en artistiek directeur. In deze rol ben je verantwoordelijk voor de ondersteuning van de algemeen- en artistiek directeur en je werkt nauw samen met de redactie, de afdeling development en de afdeling verhuur en productie.

Als directie assistent zorg je voor optimale ondersteuning van de algemeen- en artistiek directeur.

Wat ga je doen?
· Ondersteunen van de artistiek directeur in de volle breedte, waaronder agendabeheer, beheer van mailbox en telefoon, het opstellen en afhandelen van correspondentie, het schrijven en redigeren van documenten en het bewaken van gesprekscycli, inclusief notuleren;
· Inhoudelijk voorbereiden van programmering, lezen van stukken en boeken;
· Organiseren en coördineren van de planning, het voorbereiden van vergaderingen, het verzorgen van verslaglegging en het bewaken van de opvolging van actiepunten;
· Ontvangen en begeleiden van relaties en externe contacten;
· Beheren en structureren van het archief van de directie en de Raad van Toezicht;
· Coördineren van werkzaamheden rondom de Raad van Toezicht, waaronder het plannen van afspraken, het verspreiden van stukken, het onderhouden van contact en het notuleren van vergaderingen;
· Afstemmen en coördineren van uiteenlopende administratieve en organisatorische werkzaamheden ten behoeve van de algemeen- en artistiek directeur;
· Fungeren als schakel en afschermend aanspreekpunt tussen de artistiek directeur en de rest van de organisatie.

Wie zoeken we? Je…

· Hebt minimaal 4 jaar ervaring in een soort gelijke functie;
· Beschikt over HBO of universitair werk- en denkniveau;
· Beschikt over affiniteit en kennis van de programmering van De Balie;
· Beschikt over een uitgebreide kennis van Microsoft Office en computervaardigheden;
· Beschikt over uitstekende mondelinge en schriftelijke vaardigheden in het Nederlands en Engels;
· Bent bereid om bij een programma of vergadering in de avond aanwezig te zijn en/of te notuleren;
· Hebt een overkoepelende blik en kunt meerdere processen tegelijk overzien;
· Hebt een open, enthousiaste, proactieve en collegiale werkhouding;
· Hebt een representatieve en klantgerichte instelling.

Wat breng je mee?

Naast de eigen specifieke kennis en vaardigheden voor de uit te voeren functie, vind De Balie dat iedere werknemer voldoende mate van zelfstandigheid, flexibiliteit, initiatief, creativiteit, goede sociale vaardigheid en representativiteit moet bezitten voor het beoefenen van zijn of haar functie.

Wat bieden wij?

· Een dienstverband van 24-32 uur per week met een marktconform salaris tussen de € 3.100 en de € 3.600 bruto per maand op fulltime basis, afhankelijk van leeftijd en ervaring;
· De mogelijkheid om naar hartenlust onze programma’s en films te bezoeken;
· De kans om je te ontwikkelen op een prominente plek waar altijd wat gebeurt;
· Een inspirerende, dynamische en internationale werkplek in het hart van Amsterdam;
· Een open, professioneel en bevlogen team van collega’s.

Solliciteer

Stuur je motivatiebrief met CV o.v.v. “Sollicitatie directie assistent” uiterlijk 24 mei 2026 naar solliciteren@debalie.nl. Voor inhoudelijke vragen over de functie kun je via datzelfde mailadres contact opnemen.

Referentieonderzoek zal onderdeel vormen van deze sollicitatieprocedure. De sollicitatiegesprekken vinden plaats op vrijdag 29 mei tussen 10:00 en 15:00.

Acquisitie naar aanleiding van deze vacature wordt niet op prijs gesteld.

Silivri is de naam van een beruchte gevangenis even buiten Istanboel. Maar behalve een plek waar meerdere kritische journalisten, publieke intellectuelen en mensenrechtenactivisten worden vastgehouden, is Silivri een symbool voor de netelige positie waarin vrijdenkers in autoritaire systemen overal ter wereld zich bevinden. De gevangenis is daarnaast een tastbaar bewijs voor hun onbreekbare vechtlust, want ook achter gesloten deuren en hoog opgetrokken muren leven hun vrije gedachtes voort. 

De cel die op het Leidseplein staat is een levensgrote kopie van de ruimte waarin de Turkse journalist Can Dündar werd vastgehouden. De cel meet slechts 3.94 bij 3.71 en is van geen enkel gemak voorzien. Het confronteert bezoekers met de realiteit waarin vrijdenkers worden opgesloten vanwege het wek dat ze maken, de woorden die ze uitspreken of de gedachtes die ze denken. 

Can Dündar 
In de afgelopen decennia groeide Can Dündar uit tot een wereldwijd icoon van de vrije pers. Hij was hoofdredacteur van de onafhankelijke Turkse krant Cumhuriyet, schreef 20 boeken, en werd in 2020 in Turkije veroordeeld tot 27 jaar cel na publicatie van kritische artikelen over de regering van president Erdoğan. Die beschuldigde Dündar ervan staatsgeheimen te publiceren. 

Sinds 2015 woont en werkt Dündar in Duitsland, waar hij naartoe vluchtte nadat hij in Turkije werd gearresteerd en vastgezet in Silivri. Vanuit zijn ballingschap zet Can Dündar zich onvermoeibaar in voor de persvrijheid overal ter wereld. Dit weekend is hij een van de hoofdgasten tijdens het Vrijdenkersfestival 2021 in De Balie.

Vrijdenkersfestival 2021
In aanloop naar het 750-jarige bestaan van Amsterdam staan we stil bij ons vrijheidsbegrip en wat voor betekenis dit heeft. Van donderdagavond 28 tot en met zaterdagavond 30 oktober organiseert De Balie daarom in samenwerking met de Gemeente Amsterdam het Vrijdenkersfestival 2021, met onafhankelijke geesten uit alle windhoeken, de een nog moediger dan de ander.